Safer Internet Day là sáng kiến quốc tế được tổ chức thường niên nhằm nâng cao nhận thức và thúc đẩy các hành vi sử dụng Internet an toàn, có trách nhiệm. Trong bối cảnh AI phát triển nhanh chóng và được tích hợp sâu vào các nền tảng trực tuyến, SID 2026 đặc biệt nhấn mạnh việc giúp người dùng hiểu rõ lợi ích, rủi ro cũng như vai trò của con người trong việc kiểm soát công nghệ.

AI đang mở ra nhiều cơ hội chưa từng có, từ tự động hóa quy trình, cá nhân hóa trải nghiệm người dùng cho đến hỗ trợ ra quyết định. Tuy nhiên, cùng với lợi ích, AI cũng bị lợi dụng để phục vụ các hoạt động phi pháp trên không gian mạng. Các hình thức lừa đảo trực tuyến sử dụng AI, deepfake giọng nói và hình ảnh, nội dung giả mạo tinh vi hay tấn công mạng có yếu tố tự động đang gia tăng nhanh chóng, gây khó khăn cho cả người dùng cá nhân lẫn tổ chức.

Theo các báo cáo an toàn thông tin quốc tế, số vụ tấn công mạng trong năm 2025 tiếp tục tăng mạnh cả về quy mô lẫn mức độ tinh vi. AI không chỉ được dùng để phòng thủ, mà còn bị tin tặc khai thác nhằm tạo email lừa đảo cá nhân hóa, giả mạo lãnh đạo doanh nghiệp, hoặc tạo nội dung giả rất khó phân biệt bằng mắt thường. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc nâng cao nhận thức an toàn số và xây dựng các lớp bảo vệ phù hợp với kỷ nguyên AI.

Tại Việt Nam, Internet đã trở thành một phần không thể thiếu của đời sống xã hội, với hơn 79% dân số sử dụng Internet. Sự phổ cập nhanh chóng của các dịch vụ số, thanh toán trực tuyến và mạng xã hội giúp thúc đẩy kinh tế số, nhưng đồng thời cũng khiến Việt Nam trở thành mục tiêu của nhiều hình thức lừa đảo công nghệ cao.

Trong thời gian gần đây, các vụ việc giả mạo bằng deepfake, lừa đảo qua cuộc gọi AI giả giọng người quen, hay tin nhắn yêu cầu chuyển tiền khẩn cấp xuất hiện ngày càng nhiều. Điều này cho thấy người dùng không chỉ cần kiến thức công nghệ cơ bản, mà còn cần kỹ năng nhận diện rủi ro mới phát sinh từ AI.

Chia sẻ nhân Ngày Internet An toàn hơn 2026, ông Arun Kumar, Phó Chủ tịch khu vực APAC của ManageEngine, nhấn mạnh rằng an toàn số không thể dựa vào một giải pháp đơn lẻ.

“Một trải nghiệm Internet an toàn hơn bắt đầu bằng sự cảnh giác và lớp phòng thủ đa tầng. Khi các hoạt động kỹ thuật số tăng tốc trong cả công việc lẫn đời sống thường ngày, không một công cụ hay biện pháp kiểm soát đơn lẻ nào có thể bảo vệ người dùng khỏi toàn bộ các mối đe dọa trực tuyến đang không ngừng tiến hóa,” ông Arun Kumar nhận định.

Theo ông, sự kiên cường thực sự đến từ việc kết hợp giữa nhận thức của người dùng và các hệ thống kiểm soát thông minh, tự động, có khả năng giám sát liên tục, phát hiện bất thường và giảm thiểu rủi ro kịp thời. Trong môi trường số hiện nay, mỗi thiết bị, mỗi người dùng và mỗi kết nối đều có thể trở thành một điểm xâm nhập tiềm tàng.

“Các doanh nghiệp cần mặc định rằng rủi ro luôn tồn tại và chuyển từ cách tiếp cận phản ứng thụ động sang giám sát chủ động. Đồng thời, việc khuyến khích các hành vi số an toàn hơn - như cảnh giác với liên kết khả nghi hay hạn chế giao dịch trên mạng không tin cậy - là yếu tố không thể thiếu,” ông nhấn mạnh.

Một điểm quan trọng khác được các chuyên gia nhấn mạnh trong SID 2026 là nguyên tắc “an toàn và quyền riêng tư ngay từ khâu thiết kế”. Thay vì chỉ vá lỗi khi xảy ra sự cố, các tổ chức và nhà phát triển cần tích hợp bảo mật vào nền tảng công nghệ ngay từ đầu.

Theo ông Arun Kumar, những yếu tố cơ bản như hiển thị và quản lý tài sản CNTT, cập nhật bản vá kịp thời, kiểm soát truy cập và giám sát liên tục vẫn là các tuyến phòng thủ hiệu quả nhất, ngay cả khi các mối đe dọa ngày càng tinh vi hơn nhờ AI.

Ngày Internet An toàn hơn 2026 là lời nhắc nhở rằng trong kỷ nguyên AI, an toàn số không chỉ là trách nhiệm của doanh nghiệp công nghệ hay cơ quan quản lý, mà là nỗ lực chung của toàn xã hội. Việc kết hợp giữa thói quen số lành mạnh của người dùng và các giải pháp công nghệ thông minh sẽ giúp bảo vệ tốt hơn dữ liệu cá nhân, hệ thống doanh nghiệp và duy trì niềm tin trong một thế giới số ngày càng kết nối sâu rộng.

Theo VietnamFinance

‍